انواع نمای سیمانی ساختمان

اجرای انواع نمای سیمانی ساختمان از جمله روش های پرکاربرد در معماری مدرن محسوب می شوند که از گذشته نیز طرفداران زیادی داشته است. با توجه به پیشرفت تکنولوژی، انواع سیمانکاری نمای ساختمان به گونه ای طراحی و اجرا می شوند که امکان خلق طرح ها و بافت های متنوع را فراهم می سازد. انواع سیمانکاری نمای ساختمان علاوه بر ایجاد یک نمای زیبا، از نظر مقاومت نیز در برابر شرایط محیطی و رطوبت، عملکردی مطلوب نیز ارائه می دهد. در ادامه انواع نمای ساختمان با سیمان و ویژگی های هر یک به طور جامع بررسی می شوند.

اجرای انواع نمای سیمانی ساختمان های مختلف

انواع نمای سیمانی ساختمان به دلیل قابلیت شکل پذیری بالا برای خانه ها و آپارتمان های مسکونی به کار می رود. انعطاف در ایجاد بافت و طرح های متنوع با سیمان، امکان اجرای نماهای ساده تا کاملا دکوراتیو را فراهم می کند. در ساختمان های اداری و تجاری، انواع نمای سیمانی ساختمان می تواند با طراحی مدرن و ترکیب با مصالح دیگر مانند شیشه، فلز یا سنگ مصنوعی، هویتی حرفه ای ایجاد کند. دفاتر کار، فروشگاه ها و مجتمع های تجاری، از سیمان برای ایجاد یک نمای زیبا بهره می برند.

برای ساخت سازه های صنعتی و کارگاهی نیز از نمای سیمانی استفاده می شود؛ زیرا این نما مقاومت بالایی در برابر ضربه، تغییرات دما و رطوبت دارد و نگهداری آن نسبت به سایر نماها آسان تر است. بنابراین سوله ها، انبارها و کارگاه ها می توانند از صرفه اقتصادی و دوام طولانی آن بهره مند شوند.

همچنین مراکز عمومی، فرهنگی و آموزشی مانند مدارس، کتابخانه ها، مراکز ورزشی و فرهنگی، می توانند با نمای سیمانی حالتی هنری و جذاب ایجاد کنند. حتی در مناطق با شرایط اقلیمی سخت یا ساحلی، استفاده از نماهای سیمانی تقویت شده با افزودنی های ضد آب، گزینه ای مناسب برای حفاظت ساختمان در برابر رطوبت، باد و تغییرات دمایی است.

انواع نمای سیمانی برای سبک های مختلف

انواع نمای سیمانی ساختمان به شکلی طراحی می شوند که بتوان از آن ها متناسب با نیاز پروژه استفاده کرد. در ساختمان هایی با کاربری اداری، صنعتی یا دولتی، نمای سیمانی اغلب به صورت سطوح صاف، خطوط منظم و رنگ های خنثی اجرا می شود؛ تا نمایی خشک و رسمی ایجاد کند که با ماهیت این فضاها هماهنگ باشد.

در مقابل، در پروژه های مسکونی، ویلایی یا فضاهای فرهنگی، نمای سیمانی را می توان به صورت بافت های ظریف، شیارهای دکوراتیو، حجم پردازی و ترکیب با رنگ یا متریال دیگر اجرا کرد. این قابلیت باعث می شود تا طراح بدون تغییر متریال اصلی، تنها با تغییر روش اجرا و جزئیات، به نتایج متفاوتی دست یابد.

نمای سیمانی تخته ماله

انواع نمای سیمانی ساختمان تخته ماله یکی از رایج ترین روش های اجرای نمای سیمانی است که در آن، ملات سیمان و ماسه با استفاده از تخته ماله روی سطح دیوار پخش و صاف می شود. نتیجه این روش، سطحی یکدست، صاف یا نیمه صاف است که می تواند به عنوان نمای نهایی یا زیرکار سایر پرداخت ها مورد استفاده قرار گیرد. این نوع نما به دلیل سادگی اجرا، سرعت مناسب و هزینه پایین، بیشتر در ساختمان های مسکونی، اداری و پروژه های اقتصادی کاربرد دارد و به عنوان زیرمجموعه نمای سیمانی سنتی شناخته می شود.

نمای سیمان سفید

در نمای سیمان سفید، به جای سیمان خاکستری از سیمان سفید استفاده می شود که باعث ایجاد نمایی روشن و تمیز می گردد. نما با سیمان سفید معمولا برای ساختمان هایی با سبک ساده، مدرن یا رسمی مورد استفاده قرار می گیرد و به دلیل رنگ روشن، جلوه بهتری نسبت به سیمان معمولی دارد. همچنین نمای سیمان سفید قابلیت ترکیب با خطوط و طرح های معماری، ابزارهای دکوراتیو و حتی رنگ آمیزی را دارد.

نمای سیمانی آبساب

در میان انواع نمای ساختمان با سیمان ، آبساب یا موزائیک شسته از نظر ترکیب مصالح شباهت هایی با نمای چکشی دارد؛ اما فرآیند شکل گیری سطح نهایی آن متفاوت است. در این روش، ابتدا یک لایه زیرسازی از ملات سیمان همراه با ماسه سفید یا رنگی اجرا می شود. سپس لایه ای شامل ملات موزائیکی روی آن قرار می گیرد که نقش اصلی را در ظاهر نما ایفا می کند.

پرداخت نهایی این مدل از انواع نمای سیمانی ساختمان به دو شیوه انجام می شود. در شیوه اول، پس از مرطوب کردن سطح، روی کار پرداخت می شود تا دانه های سنگی نمایان شوند. در ادامه با صیقل دادن سطح به وسیله سنگ سنباده، نمایی کاملا صاف و هم سطح با جلوه ای مشابه موزائیک ایجاد می گردد. در شیوه دوم، سطح اجرا شده تحت شستشوی کنترل شده با آب و مواد اسیدی قرار می گیرد. این فرآیند باعث می شود سنگ دانه های درشت، برجسته تر شده و ذرات ریز سیمان در پس زمینه دیده شوند.

نمای سیمانی پیش ساخته

نمای سیمانی پیش ساخته شامل پنل ها یا قطعات سیمانی است که در کارخانه تولید شده و سپس در محل پروژه نصب می شوند. این روش باعث افزایش سرعت اجرا، یکنواختی کیفیت و کاهش خطاهای اجرایی در محل ساختمان می شود. پنل های سیمانی پیش ساخته در طرح ها، ابعاد و بافت های مختلف تولید شده و در پروژه های بزرگ، ساختمان های اداری، تجاری و صنعتی مورد استفاده قرار می گیرند. اگر چه هزینه اولیه این نوع نما نسبت به روش های سنتی بیشتر است، اما دوام بالا و کاهش زمان اجرا از مزایای مهم آن محسوب می شود. در ادامه، انواع این پنل ها و ویژگی های هر کدام معرفی و بررسی می شوند.

سمنت برد

سمنت برد از انواع پانل پیش ساخته سیمانی است و با ترکیب سیمان، ماسه، سیلیس و الیاف معدنی ساخته می شود. این صفحات مقاومت بالایی در برابر حرارت، نفوذ حشرات و رشد قارچ و کپک دارند. به همین دلیل یکی از گزینه های محبوب برای نمای خارجی ساختمان هستند. سمنت برد دارای دوام و استحکام مکانیکی خوبی است، اما به دلیل نبود الیاف سلولزی یا شیشه ای در ساختار آن، هنگام وارد شدن ضربه های شدید یا تنش های محیطی، ممکن است ترک بخورد. این پانل ها معمولا به صورت خام تولید می شوند و برای زیبایی و یکپارچگی نما نیاز به پوشش نهایی، رنگ آمیزی یا اجرای ملات روی سطح دارند.

از دیگر ویژگی های سمنت برد می توان به مقاومت متوسط آن در برابر رطوبت اشاره کرد؛ در محیط های مرطوب یا مناطقی که بارش زیاد است، لازم است پوشش محافظ یا عایق رطوبتی استفاده شود. نصب سمنت برد به دلیل وزن بالاتر و سختی پانل، پیچیدگی های بیشتری دارد.

پنل های سیمانی الیاف دار

فایبر سمنت برد نسخه پیشرفته سمنت برد است که با ترکیب سیمان و الیاف سلولزی یا شیشه ای تولید می شود. این ترکیب باعث افزایش انعطاف پذیری، مقاومت مکانیکی و کاهش احتمال ترک خوردن می شود. به همین دلیل فایبر سمنت برد برای کاربرد در نمای ساختمان، دیوارهای داخلی و حتی کف یا سقف کاذب گزینه ای بسیار مناسب است.

ویژگی برجسته فایبر سمنت برد مقاومت بالا در برابر رطوبت و پوسیدگی است؛ بنابراین در مناطق شرجی و بارانی، مانند شمال و جنوب کشور، عملکرد بسیار بهتری نسبت به سمنت برد دارد. علاوه بر این، سطح صاف و قابلیت رنگ پذیری بالای آن، برای اجرای طرح ها و نماهای مدرن و مینیمال مناسب است. این پانل ها سبک تر هستند و نصب آسانی دارند؛ همچنین به دلیل دوام طولانی مدت، کمتر دچار ترک یا آسیب می شوند. فایبر سمنت برد به دلیل استفاده از مواد سازگار با محیط زیست و عاری از آزبست، گزینه ای پایدار و سبز برای ساختمان های مسکونی و تجاری است. هر چند هزینه اولیه آن بیشتر است؛ اما کاهش هزینه های نگهداری و طول عمر بالای آن، در بلند مدت باعث صرفه اقتصادی می شود.

روش نصب فایبر سمنت برد

روش نصب فایبر سمنت برد به دلیل اجرای خشک، قواعد و جزئیات خاص خود را دارد. این پانل ها معمولا بر روی زیرسازی فلزی گالوانیزه نصب می شوند؛ زیرا اتصال مستقیم به شاسی کشی فولادی باعث ایجاد ترک در پانل ها و آسیب به سازه می گردد. ابتدا پروفیل های گالوانیزه روی شاسی کشی نصب شده و سپس پانل ها به وسیله پیچ یا پرچ به این زیرسازی متصل می شوند. برای ایجاد استحکام کافی در انواع نمای سیمانی ساختمان فایبر سمنت برد، از المان های عمودی یا وال پست استفاده می شود تا بار کل نما به سازه منتقل گردد. پروفیل های افقی یا کمرکش نیز در فاصله مناسب نصب می شوند تا تراز بودن پانل ها تضمین شود. اجرای پوشش ضدزنگ روی پروفیل ها قبل از نصب از اهمیت بالایی برخوردار است.

برای درزهای بین دو پنل، پروفیل گالوانیزه M و در صورت نیاز پروفیل A استفاده می شود؛ تا تنش های ناشی از انبساط و انقباض طولی دفع شده و فاصله پیچ از لبه پنل رعایت شود. پروفیل ها باید حداقل ضخامت ۰.۷ میلی متر داشته باشند و در پروژه های مرتفع یا مناطقی با وزش باد زیاد، می بایست ضخامت بیشتری انتخاب شود. ابعاد رایج فایبر سمنت برد ۱۲۰×۲۴۰ سانتی متر است؛ اما امکان برش به ابعاد دلخواه نیز وجود دارد. برش پانل ها با اره های دیسکی نجاری توصیه می شود و بهتر است از سنگ فرز استفاده نشود تا کیفیت لبه ها کاهش نیابد. هنگام برش، استفاده از تجهیزات ایمنی مانند ماسک، عینک و دستکش الزامی است و انجام برش در فضای باز یا با حضور مکنده توصیه می شود؛ تا گرد و غبار ایجاد شده به حداقل برسد.

نمای سیمان شسته

در اجرای انواع نمای ساختمان با سیمان شسته، سطح ملات تازه اجرا شده شسته می شود تا لایه رویی سیمان حذف و سنگ دانه ها ظاهر شوند. این روش باعث افزایش اصطکاک سطح و کاهش لغزندگی نما می شود و مقاومت مناسبی در برابر تابش خورشید و تغییرات دمایی دارد. نمای سیمان شسته بیشتر در بخش خارجی ساختمان های مسکونی، دیوارهای محوطه و فضاهای عمومی استفاده می شود.

سطح نمای سیمان شسته برخلاف نماهای صاف و صیقلی، دارای سنگ دانه های نمایان و بافتی ناهمگن است. این ویژگی باعث می شود گرد و غبار، لکه های جزئی و آلودگی های سطحی در مقایسه با نماهای یکنواخت کمتر جلب توجه کنند. به همین دلیل، در قیاس با نماهای کاملا صاف مانند نمای آبساب یا سیمان سفید، میزان دیده شدن کثیفی در نمای سیمان شسته کمتر است. البته باید توجه داشت که این ویژگی به معنای جذب کمتر آلودگی نیست؛ بلکه صرفا به این معنا است که آلودگی ها به دلیل بافت دار بودن سطح، کمتر در معرض دید قرار می گیرند.

نمای سیمانی تگرگی و ماهوتی

انواع نمای سیمانی ساختمان تگرگی و ماهوتی هر دو از ملات سیمان، خاک سنگ و پودر سنگ تشکیل شده و از انواع نماهای سیمانی با بافت مشخص به شمار می روند؛ اما تفاوت اصلی آن ها در اندازه دانه های مصالح و بافت سطح نهایی است. در نمای تگرگی از مصالح درشت تر استفاده می شود که منجر به سطحی زبر و برجسته می گردد. این نوع نما در برابر ترک و سایش مقاوم است و معمولا در ساختمان های صنعتی، دیوارهای جانبی و فضاهایی که ظاهر صاف و یکنواخت اهمیت کمتری دارد، اجرا می شود.

اما به دلیل زبری، گرد و غبار بیشتری جذب می کند و نیاز به نظافت دوره ای دارد. در مقابل، نمای ماهوتی با استفاده از مصالح ریزدانه تر و پرداخت یکنواخت، اجرا می شود و سطح نهایی، همسان است. این ویژگی باعث می شود نمای ماهوتی برای ساختمان های مسکونی و ویلاها مناسب بوده و نظافت آن آسان تر باشد.

نمای سیمانی خراشی

انواع نمای سیمانی ساختمان خراشی با ایجاد شیارهای سطحی روی ملات نیمه خشک اجرا می شود. این شیارها می توانند به صورت منظم یا نامنظم طراحی شوند و علاوه بر ایجاد بافت، به کنترل ترک های سطحی نیز کمک می کنند. مدل خراشی نمای زیبایی دارد و برای نماهای خارجی ساختمان های مسکونی، تجاری و آموزشی کاربرد دارد.

نکات مهم در طراحی و اجرای انواع نمای سیمانی ساختمان

انواع سیمانکاری نمای ساختمان نیازمند توجه همزمان به عوامل محیطی، بافت منطقه و کاربری سازه است؛ تا نما علاوه بر زیبایی، دوام و عملکرد مناسبی نیز داشته باشد. اولین نکته، بررسی شرایط آب و هوایی منطقه است. نماهای سیمانی در برابر رطوبت، باران، تابش مستقیم خورشید و تغییرات دما حساس هستند. بنابراین انتخاب نوع سیمان، مصالح و روش اجرا باید متناسب با شرایط اقلیمی انجام شود؛ تا احتمال ترک خوردن، پوسته شدن و نفوذ آب به حداقل برسد.

نکته دوم، بررسی بافت و محیط پیرامون ساختمان است. طراحی انواع نمای سیمانی ساختمان باید با معماری محلی و بافت شهری یا طبیعی هماهنگ باشد. در مناطق با بافت سنتی، نماهای سیمانی با بافت شسته یا برجسته همخوانی بیشتری دارند؛ در حالی که در مناطق مدرن و شهری، نماهای صاف و رنگی جلوه بهتری ارائه می کنند.

نکته سوم، بررسی کاربری سازه است. کاربری ساختمان، میزان رفت و آمد، تماس با رطوبت و ارتفاع سازه بر انتخاب نوع نما اثرگذار است. برای ساختمان های پرتردد یا صنعتی، استفاده از نماهای با بافت مقاوم و سخت تر مناسب است؛ در حالی که در ساختمان های مسکونی و اداری کم ارتفاع، نماهای صاف و دکوراتیو با قابلیت نظافت آسان ارجحیت دارند.

همچنین استفاده از افزودنی هایی مانند مواد ضد آب، ضد ترک و متریال تقویت کننده چسبندگی، عمر مفید انواع نمای سیمانی ساختمان را افزایش می دهد. برای مثال افزودنی های پایه پلیمری نفوذپذیری آب را کاهش می دهند. نکته آخر، توجه به شرایط آب و هوایی است؛ اجرای نما در هوای بسیار سرد یا بسیار گرم می تواند باعث ترک خوردن یا کاهش استحکام ملات شود. بهترین زمان اجرا، فصول معتدل و خشک است تا ملات به طور طبیعی و یکنواخت خشک گردد.

معایب انواع نمای ساختمان با سیمان

یکی از رایج ترین مشکلات انواع نمای ساختمان با سیمان، ترک خوردن آن است؛ که معمولا به دلیل نسبت نامناسب آب در ملات، خشک شدن سریع سطح، استفاده نکردن از افزودنی های ضد ترک یا انتخاب سیمان نامناسب ایجاد می شود. برای پیشگیری، لازم است سیمان متناسب با شرایط محیطی انتخاب گردد، افزودنی های ضد ترک به ملات اضافه شده و زمان کافی برای گیرش رعایت شود.

مشکل دیگر انواع نمای سیمانی ساختمان ، پوسته شدن یا جدا شدن لایه های نما است؛ که اغلب ناشی از چسبندگی ناکافی بین لایه زیرکار و ملات رویی، آلوده یا مرطوب بودن سطح زیرکار و عدم استفاده از پرایمر مناسب است. آماده سازی صحیح زیرکار و اجرای ملات با ضخامت استاندارد می تواند از بروز این مشکل جلوگیری کند.

تغییر رنگ و لکه های سطحی نیز رایج است؛ که معمولا به دلیل مصالح نامرغوب، بارش باران قبل از گیرش کامل ملات یا تغییر شرایط رطوبتی رخ می دهد. استفاده از مصالح با کیفیت و محافظت از نما در طول خشک شدن، این مشکل را کاهش می دهد. همچنین جذب گرد و غبار و آلودگی به علت بافت زبر سطح دیده می شود؛ که با انتخاب بافت مناسب مانند سیمان شسته یا ماهوتی و استفاده از پوشش ضد آب قابل کنترل است. در نهایت، نفوذ رطوبت و ایجاد شوره یا کپک و سایش و کاهش مقاومت مکانیکی نما از دیگر مشکلات مهم انواع نمای ساختمان با سیمان هستند که با انتخاب مصالح با کیفیت، ضخامت مناسب و بافت های مقاوم قابل پیشگیری هستند.

سوالات متداول

برای مطالعه بیشتر:

ارزانترین سنگ ساختمانی

برای نمای ساختمان سنگ بهتر است یا سرامیک

انواع نما ساختمان