اتصالات لوله تک لایه و سه لایه
اتصالات لوله تک لایه و سه لایه که به اختصار به عنوان اتصالات لوله تک لایه شناخته می شوند، قطعاتی هستند که برای تغییر مسیر لوله، ایجاد انشعاب، تغییر سایز، اتصال به تجهیزات مختلف یا مسدود نمودن مسیر لوله کشی مورد استفاده قرار می گیرند. این اتصالات در انواع پلیمری و یا ترکیب پلیمر - برنج موجود هستند که هر یک کاربرد مخصوص به خود را دارند. لوله های تک لایه و سه لایه از پرکاربردترین لوله ها در سیستم آبرسانی ساختمان هستند که اگرچه از ویژگی ها و مزیت های متعددی برخوردارند، اما سطح کیفی عملکرد آن ها به کیفیت اتصالات نیز وابسته است.
نکته قابل توجه در لوله های تک لایه و سه لایه این است که نحوه ایجاد اتصال در این دو لوله یکسان بوده و به روش جوش حرارتی یا فیوژن انجام می گیرد. از طرفی قطعات اتصالات لوله سه لایه با اتصالات تک لایه یکسان هستند. یعنی اگر قطعه ای برای متصل کردن لوله های سه لایه استفاده می شود، برای اتصالات لوله تک لایه نیز کاربرد دارد. مهم ترین مساله در ایجاد اتصالات لوله کشی، عدم نشتی آب است. استفاده از اتصالات استاندارد و با کیفیت، علاوه بر افزایش طول عمر شبکه لوله کشی، باعث کاهش احتمال نشتی، افت فشار و خرابی های زودهنگام نیز می شود.
قیمت اتصالات لوله تک لایه
فاکتورهای زیادی در قیمت اتصالات لوله تک لایه و سه لایه موثر هستند. تفاوت در شکل، کاربرد، جنس، میزان متریال استفاده شده و کیفیت ساخت از مهمترین عوامل موثر بر قیمت قطعات اتصالات تک لایه هستند. به طور کلی عوامل موثر بر قیمت اتصالات لوله سه لایه و تک لایه را می توان در موارد زیر خلاصه کرد:
- نوع قطعه (زانو، سه راهی، مهره ماسوره، بوشن، مغزی و ...)
- سایز قطعه اتصال
- جنس بدنه قطعه (پلیمری یا ترکیبی)
- کیفیت مواد اولیه
- برند تولیدکننده
- نوسانات قیمت پلیمر و فلزات
به طور کلی قطعاتی که تماما پلیمری هستند از قطعات ترکیبی ارزان تر هستند. همچنین برای سایزهای بزرگ تر نیاز به مواد اولیه بیشتر برای تولید قطعه است، لذا با افزایش سایز قطعه اتصال، قیمت آن نیز افزایش می یابد.

راهنمای خرید اتصالات لوله تک لایه
در ابتدا باید توجه داشت که قطعات اتصالات برای لوله کشی تک لایه و لوله کشی سه لایه یکسان هستند. خرید از برندهای معتبر در بیشتر مواقع ضمانتی برای کیفیت محصول و خدمات پس از فروش آن است. نکته مهم در خرید اتصالات لوله تک لایه این است که لوله و اتصالات را باید از برند یا تولیدکننده های یکسان تهیه نمود. لازمه خرید مطمئن، آشنایی با کاربردهای هر قطعه اتصالات است. همچنین خرید اتصالات جانبی مانند بست و شابلون از ضروریات بدیهی برای اجرای یک لوله کشی بی نقص است.
انواع اتصالات لوله تک لایه و سه لایه
اتصالات تک لایه شامل قطعات متعددی هستند که هر یک برای مقصود خاصی ساخته شده و وظیفه مشخصی دارند. البته ممکن است کاربرد بعضی از قطعات با یکدیگر هم پوشانی داشته باشند. متداول ترین قطعات اتصالات لوله تک لایه و سه لایه عبارتند از:
زانو
یکی از مهمترین اتصالات لوله تک لایه و سه لایه است که برای تغییر مسیر لوله استفاده می شود. زانویی ها معمولا با زاویه های ۴۵ و ۹۰ درجه تولید می شوند. همچنین برای اتصال زانویی به تجهیزات از مدل های توپیچ یا روپیچ استفاده می شود.
سه راهی
در صورت نیاز به ایجاد انشعاب در شبکه لوله کشی، از سه راهی استفاده می شود. این قطعه در انواع ساده و تبدیلی موجود است. همچنین برای ایجاد اتصال به تجهیزات در این قطعه، می توان از مدل های رزوه دار که به صورت توپیچ یا روپیچ موجود هستند استفاده نمود.
بوشن
اتصال دو لوله هم راستا به هم توسط بوشن امکان پذیر می شود. در صورت هم سایز بودن لوله ها از نوع ساده و در صورت غیر هم سایز بودن از نوع تبدیلی آن استفاده می شود.
مهره ماسوره
استفاده از مهره ماسوره باعث می شود تا امکان باز و بسته کردن آسان در بخشی از سیستم لوله کشی بدون نیاز به ایجاد برش در لوله ها فراهم شود. از این قطعه معمولا در محل اتصال پمپ و تجهیزات تاسیساتی استفاده می شود.
درپوش
درپوش یا کپ برای مسدود نمودن انشعابات موقت یا انتهای مسیر لوله مورد استفاده قرار می گیرد.
قطعات جانبی اتصالات لوله تک لایه و سه لایه
علاوه بر قطعات اصلی اتصالات لوله تک لایه ، قطعات جانبی نیز نقش مهمی در عملکرد کارآمد سیستم لوله کشی دارند. برخی از این قطعات شامل موارد زیر است:
- بست لوله
- شابلون
- بست شیر مخلوط
- فلنج و آداپتور

نحوه اتصال در لوله کشی تک لایه و سه لایه
ایجاد اتصال در لوله کشی تک لایه و سه لایه به روش جوش فیوژن انجام می گیرد. قبل از شروع عملیات اتصال نیاز است تا مسیر عبور لوله ها و قرارگیری اتصالات لوله تک لایه یا سه لایه به کمک ابزارهای اندازه گیری به صورت دقیق مشخص گردد. شروع عملیات لوله کشی با برش دادن لوله ها انجام می شود. برای اینکار باید از قیچی یا دستگاه برش مخصوص استفاده شود تا سطح برش صاف و کاملا عمودی ۹۰ درجه باشد.
سپس سطح داخلی و بیرونی لوله و اتصالات را باید از وجود هر گونه پلیسه و آلودگی مانند گرد و غبار، چربی و رطوبت پاک نمود. بعد از آن نوبت به مرحله اصلی یعنی ایجاد جوش فیوژن یا حرارتی می رسد. در این گام انتهای لوله و قطعه اتصال به صورت همزمان در داخل دستگاه جوش یا اتو لوله قرار می گیرند و تا دمای ۲۶۰ الی ۲۸۰ درجه سانتیگراد حرارت می بینند. بعد از گذشت چند ثانیه قطعات به حرارت مورد نظر می رسند که در این صورت باید آن ها را از دستگاه بیرون آورد و به سرعت و بدون چرخاندن، لوله را داخل اتصال فرو برد. با نگه داشتن این دو قطعه در این حالت، پس از گذشت چند ثانیه اتصال سرد شده و از استحکام و آب بندی بالایی برخوردار خواهد بود.
برای جلوگیری از ایجاد افتادگی یا لرزش های بیش از حد نیاز است تا از بست برای لوله استفاده شود. به صورت کلی فاصله استاندارد بست ها برای لوله های سایز ۲۰ برابر ۸۰ سانتیمتر است. این فاصله برای لوله های سایز ۲۵ و ۳۲ به ترتیب برابر ۱ و ۱.۲ متر می باشد. نهایتا پس از اتمام جایگذاری لوله ها نیاز است تا یک تست نهایی برای اطمینان از عملکرد صحیح سیستم انجام گیرد.













